Kroondomein
In de loop van de jaren zijn er NS-wandeltochten bijgekomen, maar ook (geruisloos) verdwenen.
Een regelmaat die niet altijd afgedwongen werd door de asfaltering van het landschap. De afgedankte wandelingen zijn vaak nog prima te lopen. Ze hebben dan ook een plek gevonden op Wandelzoekpagina.
De routebeschrijving is niet altijd meer kloppend: de markering wordt niet meer onderhouden en herkenbare punten zijn wellicht verdwenen. Ook de informatie over bus en trein, openingstijden van horeca en adressen van organisaties kloppen wellicht niet meer. De beschrijving is namelijk letterlijk overgenomen.
Wandelzoekpagina, Wandelnet noch NS zijn verantwoordelijk voor de juistheid van de routebeschrijving.
Veel wandelplezier.
Inleiding
Het Wandelplatform-LAW heeft in samenwerking met de
Nederlandse Spoorwegen een serie wandelingen van station naar
station samengesteld. Deze NS-wandeltochten volgen meestal een
gedeelte van een Lange-Afstand-Wandelpad. De tweedaagse
wandeltocht Kroondomein loopt samen met een wandelroute van
de N(ederlandse) W(andelsport) B(ond), de Veluweweg (Deventer
– Harderwijk, 58 km). Als u in Mennorode overnacht is de lengte
van de eerste dag 15 km. De tweede dag loopt u 19 km.
Overnacht u in Heidezicht dan zijn de dagafstanden 18 en 15 km.
Horeca onderweg
In het centrum van Vaassen zijn meerdere horecagelegenheden.
De eerste dag komt u verder onderweg geen horeca meer tegen.
Neem dus voldoende eten en drinken mee. Op de tweede dag
komt u alweer snel door Elspeet met diverse gelegenheden
(meestal op zondag gesloten). Halverwege de tocht komt u in de
buurt van Leuvenum, waar iets van de route af Hotel Restaurant
De Zwarte Boer ligt. Tot april 2008 gesloten, daarna geopend op
Geldig vanaf januari 2008
dinsdag t/m zondag vanaf 10.30 uur. Aan het eind van de tweede
wandeldag kunt u op het station in Harderwijk terecht bij de Kiosk.
Overnachtingsadres
Midden in de uitgestrekte bossen van de Veluwe kunt u vanaf
€ 52,- p.p.p.n overnachten in vakantie- en conferentieoord
Mennorode, Apeldoornseweg 185, 8075 RJ Elspeet, tel. 0577-49
81 11, www.mennorode.nl. U kunt ook vanaf € 37,50 p.p.p.n
overnachten in het aan de hei gelegen Bed & Breakfast
Heidezicht, Oude Garderenseweg 105, 8075 PL Elspeet, tel.
0577-49 04 14, www.heidezicht.nl. Bij overnachting in Mennorode
of Heidezicht ontvangt u op vertoon van uw routebeschrijving
een gratis lunchpakket voor de tweede dag.
Openbaar vervoer tussen station en wandeltocht
De eerste dag neemt u vanaf station Apeldoorn buslijn 90 of 96
van Veolia naar Vaassen. Lijn 90 vertrekt elke dag 2x per uur om
‘27 en ‘57 uur (zo om ’35 en ’s middags ook om ’05). De reis duurt
ruim 23 minuten. U stapt uit bij de halte Vaassen Centrum. Lijn 96
rijdt minimaal 1x per uur (niet op zondag). U stapt uit bij de halte
Deventerstraat.
Op de tweede dag kunt u de wandeling een flink stuk inkorten
door naar Herberg De Zwarte Boer te lopen. Vanaf de
gelijknamige bushalte vertrekt lijn 104 dagelijks 1x per uur naar
Harderwijk of in de andere richting naar Apeldoorn. Deze buslijn
doet ook het centrum van Elspeet aan.
Beschrijving van de wandeltocht - eerste dag
Wie met buslijn 90 naar Vaassen komt, stapt uit bij de bushalte
Vaassen-Centrum en loopt circa 50 meter in de richting van
waaruit de bus gekomen is. U steekt de Deventerstraat over en
loopt het centrum van Vaassen in, Dorpsstraat. Wie met buslijn 96
naar Vaassen komt, stapt uit bij de bushalte Deventerstraat en
loopt in de richting van waaruit de bus gekomen is. U slaat linksaf
de Dorpsstraat in.
U volgt de Dorpsstraat en gaat voor de kerk rechtsaf, Marktplein.
Vóór een supermarkt weer rechtsaf (Torenstraat). U volgt de
geel-blauwe markering van de Veluweweg.
(1) Kasteel Cannenburch
Het renaissanceslot werd in de 16e eeuw door Maarten van
Rossum, legeraanvoerder van de Hertog van Gelre, gebouwd op
de grondvesten van een middeleeuwse ruïne. Door vererving
kwam het in bezit van de familie van Isendoorn, die het slot ruim
driehonderd jaar heeft bewoond. In 1881 stierf dit geslacht uit.
In 1951 kwam het kasteel in bezit van de Stichting ‘Vrienden der
Geldersche Kasteelen’, die het tussen 1976 en 1981 in oude luister
herstelde. Het huis is ingericht in de stijl van de 18e eeuw, de
belangrijkste periode. Cannenburch is opengesteld voor het
publiek. Van half april t/m 31 oktober op dinsdag – vrijdag van
10.00-17.00 uur, op zaterdag en zondag van 13.00-17.00 uur.
Op een T-splitsing linksaf (Julianalaan). Kersendijkje rechts
negeren en na circa 100 meter rechtsaf, de oprijlaan van het
kasteel op. Omdat kasteel Cannenburgh wordt gerenoveerd, zijn
de oprijlaan en de tuin tot 2010 gesloten. Tot die tijd gaat u niet
rechtsaf de oprijlaan op, maar blijft u ter hoogte van het
toegangshek rechtdoor de Julianalaan volgen. Op een kruising
rechtsaf, Koninginneweg. U komt bij P-21088 en gaat hier linksaf
de Emmalaan in, richting Niersen en vervolgt uw route vanaf *.
Doorlopen tot de haag, links aanhouden en het grind oplopen tot
een beeld van een zittende man. Hier gaat u het hek door langs
een bordje ‘Parkbos Cannenburch’. De laan volgen tot een hek
aan het eind. U passeert het kleine linkerhekje, dit is altijd open.
Bij P-21088 rechtdoor richting Niersen, Emmalaan.
*Steeds rechtdoor lopen en bij P-20173 rechtsaf, een asfaltweg
(Gortelseweg).
(2) Papiermolens en wasserijen
Bij het landhuis Hattem was vroeger een dubbele watermolen
gevestigd, de Hattemsche molen. De molen behoorde tot 1871 bij
het Landgoed Cannenburgh en was in gebruik als papiermolen.
In 1891 is de papierfabricage gestopt en is de molen als wasserij in
gebruik genomen. In 1908 werd het bedrijf gemoderniseerd; er
kwam een stoomketel met een stoommachine. Omstreeks 1928
werden de oude gebouwen afgebroken en vervangen door een
landhuis. Op de kruising van de Emmalaan en de Gortelseweg
komen drie beken samen. Bij de huidige wasserij Rollekoot was
vroeger ook een watermolen gevestigd.
Bij P-20249 linksaf een brede zandweg in, Niersenseweg. Na 1,5
km voor een flauwe bocht naar links, gaat u linksaf langs een
slagboom en een bordje ‘Opengesteld’. Na ruim 150 meter het
pad, dat naar rechts buigt, blijven volgen langs een beek. Het pad
buigt 300 meter verder naar links. Na circa 100 meter gaat u
rechtdoor via een dammetje over een beek. Na een houten
vlonder komt dit pad uit op een asfaltweg.
(3) Kroondomein
De Koninklijke Houtvesterij Het Loo is met een lengte van 16 km
en een breedte van 12 km één van de grootste aaneengesloten
natuurgebieden in Nederland. Het Kroondomein maakt naast
Paleispark Het Loo en het Staatsdomein onderdeel uit van de
Houtvesterij. In de uitgestrekte bossen leven veel wilde zwijnen,
reeën en edelherten.
Deze rechtdoor oversteken langs een bordje ‘Opengesteld
Koninklijke Houtvesterij Het Loo’. Een paadje naar links negeren.
U loopt rechtdoor een wat rommelig pad in, dat na 200 meter
voor een afrastering uitkomt. Hier gaat u rechtsaf. Bij een
asfaltweg linksaf over een wildrooster. Op de kruising bij P-21107
rechtsaf, een asfaltweg, Elspeterweg. (Om 2 km asfalt deels te
vermijden, kunt u onverharde paden door het bos nemen. Zie
bijvoorbeeld de stippellijn op het kaartje. Hier mag niet worden
gemarkeerd en van 15 september tot 25 december is het gebied
niet toegankelijk). Wie de asfaltweg volgt – later zandweg –
negeert de markering op alle zijpaden en loopt rechtdoor tot aan
een wildrooster. Na ruim 2 km loopt u bij P-22841 rechtdoor,
Elspeterweg. De asfaltweg gaat over in een zandweg met
fietspad. Na nog eens 1,5 km passeert u aan uw linkerhand een
infopaneel. De Elspeterweg gaat over in de Vaassenseweg. Op dit
punt, vlak voor een houten schuilhutje, gaat u rechtsaf, een
karrespoor met bordje ‘Opengesteld Gemeentebos Nunspeet’.
(4) Struiken en bos
De Elspeter Struiken grenzen aan het Kroondomein. Het is een
afwisselend bosgebied dat bestaat uit gemengd bos van oude
vliegdennen en jongere loofbomen met daartussen diverse open
plekken met gras, heide en eikenboompjes. Het Elspeterbos is een
gevarieerd landgoed met een rijk planten- en dierenleven. Er is
onder meer beukenbos en eikenhakhout. Tevens liggen er enkele
grafheuvels.
Het pad slingert wat en buigt naar links langs een afrastering.
U neemt het eerste pad linksaf voor een slagboom en blijft het
soms slingerende karrespoor volgen tot een viersprong met een
heideveld schuin voor u. Hier gaat u rechtsaf, een karrespoor. Na
ruim 1 km heeft u de keuze om linksaf naar Mennorode te lopen
(niet gemarkeerd) of rechtdoor de route te vervolgen (ook naar
B&B Heidezicht).
Route naar Mennorode (stippellijn op de kaart):
Op dit punt neemt u dus de eerste zandweg linksaf. Op een
viersprong rechtdoor lopen. Aan het eind van het pad linksaf. U
komt uit bij een zandweg met fietspad (Vaassenseweg) en gaat
rechtdoor langs een bordje ‘Opengesteld’. Op een Y-splitsing rechts
aanhouden. Steeds rechtdoor lopen en op de asfaltweg linksaf,
Apeldoornseweg. De eerste ingang links naar Mennorode negeren;
u bereikt de receptie door 50 meter verder linksaf te gaan langs
het bord ‘Mennorode’. Nu even rechtdoor naar de receptie.
Route naar B&B Heidezicht:
U kunt via Mennorode lopen of deze beschrijving naar Elspeet
volgen (doorgaande lijn op de kaart.) U gaat hier rechtdoor en
blijft de Veluweweg volgen. Na 400 meter linksaf (Hogeweg). Dit
pad circa 2,5 km blijven volgen, vervolgens een wildrooster over
en op een kruising rechtdoor, nog steeds Hogeweg. Lees verder
bij ‘Tweede dag’ onder het kopje ‘Vervolg dag 1 naar B&B
Heidezicht en dag 2 vanaf Mennorode’.
Beschrijving van de wandeltocht - tweede dag
Vanaf Mennorode:
U verlaat Mennorode en gaat op de asfaltweg rechtsaf. Op een
viersprong rechtdoor, Apeldoornseweg. Na circa 700 meter
passeert u een wildrooster en gaat direct daarna rechtsaf een
bospad in langs een slagboom en bordje ‘Opengesteld’. Even
voorbij een bocht naar links gaat u rechtsaf een smal bospad in.
Bij een kruising met een zandweg annex fietspad rechtdoor langs
een slagboom. Na devolgende slagboom komt u op een
viersprong en gaat linksaf, Hogeweg. Hier komt u weer op de
geel-blauw gemarkeerde Veluweweg. Lees hieronder verder bij
‘Vervolg dag 2 vanaf Mennorode’.
Vervolg dag 1 naar B&B Heidezicht en dag 2 vanaf Mennorode:
Aan het eind van de Hogeweg linksaf (Gerstweg). Op de volgende
kruising gaat u rechtdoor, Ploegweg. Eerste weg rechtsaf,
Binnenweg. Aan het eind schuin rechtdoor (Vierhouterweg)
oversteken, de Apeldoornseweg in langs o.a. het postkantoor. U
komt uit bij een drukke weg (Uddelerweg) en steekt deze over. U
loopt schuin rechtdoor een straatje tussen meubelzaak ‘Het
Decoratiehuys’ en Bakkerij ‘Piet’. Dit wordt later bij een bordje
‘Eigen weg’, een grindpad. Aan het eind rechtsaf en ter hoogte van
een molen linksaf. Op een T-splitsing gaat u nog eens linksaf. Even
verder rechtsaf.
(5) Elspeet
Het is een echte toeristenplaats. Dat komt natuurlijk vooral door
de prachtige omgeving. Maar Elspeet is ook al een oud dorp. De
naam geeft dat aan: ‘El’ betekent oud, ‘speet’ ontginning.
Oorspronkelijk was het een nederzetting van een aantal verspreid
liggende boerderijen. Later werd Elspeet ook belangrijk als
pleisterplaats voor de wagens die van Harderwijk naar Zutphen of
Deventer reden. Op zondag gaan sommige vrouwen hier nog in
Veluwse klederdracht naar de kerk.
Vlak voor de Staverdenseweg gaat u scherp linksaf, Oude
Garderenseweg. Deze asfaltweg gaat over in een zandweg. U
passeert een slagboom en een bordje ‘Opengesteld heideterrein
gemeente Nunspeet’. Even verder op een viersprong rechtsaf, een
ruiterpad. (Let op: voor B&B Heidezicht gaat u op de viersprong
niet rechtsaf, maar rechtdoor. Blijf het onverharde pad met
parallel fietspad over de hei volgen. Na circa 600 meter is B&B
Heidezicht het eerste huis op de hei aan uw linkerhand). Wie de
route vanaf Mennorode volgt, gaat hier linksaf.
Vervolg beide onderkomens:
Het pad buigt naar links en daarna op een viersprong links
aanhouden en het ruiterpad blijven volgen, op de grens van heide
en bos. Nu steeds deze slingerende zandweg met ruiterpadmarkering
langs de rand van de hei blijven volgen. Op een
Y-splitsing links aanhouden. In het zicht van enkele huizen buigt
de zandweg naar rechts en komt uit bij een verkeersweg, die u
recht oversteekt.
Hierna gaat u bij P-20183 rechtdoor een zandweg met
naastliggend fietspad in, langs een bordje ‘Opengesteld
gemeentebos Nunspeet’. Na 200 meter op een kruising linksaf,
langs de heiderand. U kruist een verharde weg en gaat rechtdoor
langs een slagboom. Ook bij een volgende asfaltweg rechtdoor. U
komt bij een stenen bruggetje op een brede halfverharde weg uit
en gaat rechtsaf de weg op, die verderop overgaat in een
zandweg. Op een kruising rechtdoor. (Voor een bezoek aan
Herberg De Zwarte Boer (zie horeca) of om de route af te breken
en met de bus terug te reizen, gaat u hier linksaf (Veenweg). U
passeert Huis Leuvenum aan uw rechterhand. Op de asfaltweg
rechtsaf en na circa 300 meter bent u bij de herberg. Om de route
weer op te pakken, neemt u dezelfde weg terug. Zie de
onderbroken lijn op de kaart).
(6) Leuvenum
Het landgoed Leuvenum is particulier bezit van de dames
Sandberg. Het statige huis werd in 1923 gebouwd en is dus veel
jonger dan het landgoed, waar het op staat. Het landgoed
bestond al in 1300. Het kent heidevelden, bossen en
landbouwgrond en omvat acht boerderijen. Leuvenum is te
beschouwen als één van de oudste woonplaatsen aan de
Leuvenumse beek. De naam is waarschijnlijk af te leiden van het
Germaanse ‘heim’ (huis) en het Westfaalse ‘leve’, dat heuvel
betekent.
U gaat over een houten brug en even verder, aan het eind van
graslanden aan uw rechterhand, over een wildrooster. Het pad
buigt nu naar rechts. Bij een wit hek ‘Het Geldersch Landschap’
scherp linksaf een asfaltweg op. Daarna het eerste pad rechtsaf
langs een slagboom en een bordje ‘Leuvenumse bos’. Na 700
meter op een kruising met bankje linksaf, een karrespoor met
naastliggend ruiterpad. Het pad volgen tot een pad naar links bij
een paaltje met diverse markeringen, waar u nog steeds
rechtdoor gaat. Circa 25 meter verder op driesprong bij weer een
dergelijk paaltje rechtsaf. Op een kruispunt van paden linksaf,
over een stenen bruggetje en meteen op driesprong weer linksaf.
U passeert aan uw rechterhand een wit huis, De Zandmolen, en
loopt even verder over een houten vlonder. Op T-splitsing met
zandweg en naastliggend fietspad rechtsaf (Poolseweg).
(7) Zandmolen
Op de gevel van het huis bij het watervalletje staat de naam ‘De
Zandmolen’. De watermolen, die op deze plaats heeft gestaan
werd in 1692 gebouwd en is in 1865 weer afgebroken. Het
woordje ‘zand’ duidt erop dat de omgeving indertijd erg veel last
had van stuifzand. De Leuvenumse beek dreef in de 18e eeuw
nog negen molens aan. Ze werden gebruikt voor de productie van
papier. Zulke papiermolens waren op meerdere plaatsen aan de
rand van de Veluwe te vinden. Daarbij kwam het heldere water
goed van pas. Het Veluwse papier stond bekend om zijn witheid.
Even verder bij P-20243 gaat u schuin links, een zandweg met
fietspad. Het pad buigt naar rechts en vervolgens naar links. Na 1
km bij een bankje rechts aanhouden (het fietspad gaat hier naar
links). Na 1,4 km op een kruising verlaat u het karrespoor en gaat
rechtdoor, een smal pad. Circa 50 meter verder linksaf, een
asfaltfietspad. Op kruising na 800 meter bij een bordje
‘Grondwaterbeschermingsgebied’ rechtdoor blijven gaan. Circa
250 meter verder bij een picknickbank eveneens rechtdoor en
steeds het pad volgen, dat nu eens links en dan weer rechts van
het fietspad loopt. Circa 150 meter voorbij een bordje
‘Waterwingebied’ staat een korte houten paal met richtingpijlen
en splitst het fietspad zich. U blijft rechtdoor gaan, richting
Harderwijk. Circa 200 meter verder bij P-63025 links aanhouden.
Na circa 150 meter rechtsaf langs een speelterrein en onder een
hoogspanningsleiding door. Na een wit hek ‘Watertoren’ gaat u
op de asfaltweg linksaf en loopt nu recht onder een (andere)
hoogspanningsleiding. Na 100 meter rechtsaf langs een bordje
‘Opengesteld’ het bos in via een smal pad.
(8) Voormalig stuifzand
Het grootste deel van het Leuvenumse Bos is voormalig
stuifzandgebied, dat ruim honderd jaar geleden beplant is met
grove dennen. Dit naaldbos is later geleidelijk omgevormd tot
een meer gevarieerd bos. Het zandige verleden kunt u goed
herkennen aan de opgestoven hoogtes en aan de uitgestoven
laagtes die in het bos voorkomen en aan de jeneverbesstruwelen
die verspreid in het bos voorkomen. In het bos komen verder
karakteristieke planten voor als bosbes, vossenbes en hulst,
dophei, struikhei, dalkruid en veel korstmossen.
Het slingerende smalle pad volgen tot u uitkomt op een fietspad
naast een drukke verkeersweg (Leuvenumseweg). Hier rechtsaf.
Bij de verkeerslichten rechtdoor. Via een viaduct kruist u de
snelweg en steekt direct hierna naar links een verkeersweg over.
Via een trappetje gaat u naar beneden een voetpad op. Direct na
een speelplaatsje schuin links een straat (Reinwardtlaan)
inlopen. Bij de Mecklenburghlaan rechtsaf, Nassaulaan kruisen en
Mecklenburghlaan vervolgen. Steeds rechtdoor en bij de
verkeerslichten rechtsaf, Oranjelaan. Circa 200 meter verder bij de
spoorwegovergang ligt links het station.
Uitgave januari 2008