Linge
In de loop van de jaren zijn er NS-wandeltochten bijgekomen, maar ook (geruisloos) verdwenen.
Een regelmaat die niet altijd afgedwongen werd door de asfaltering van het landschap. De afgedankte wandelingen zijn vaak nog prima te lopen. Ze hebben dan ook een plek gevonden op Wandelzoekpagina.
De routebeschrijving is niet altijd meer kloppend: de markering wordt niet meer onderhouden en herkenbare punten zijn wellicht verdwenen. Ook de informatie over bus en trein, openingstijden van horeca en adressen van organisaties kloppen wellicht niet meer. De beschrijving is namelijk letterlijk overgenomen.
Wandelzoekpagina, Wandelnet noch NS zijn verantwoordelijk voor de juistheid van de routebeschrijving.
Veel wandelplezier.
Voordat u gaat wandelen ...
Inleiding
Het Wandelplatform-LAW heeft in samenwerking met de Nederlandse Spoorwegen
een serie wandeltochten van station naar station samengesteld. Deze NS-wandeltochten
volgen een gedeelte van een Lange-Afstand-Wandelpad (LAW).
De wandeltocht Linge loopt samen met het Lingepad (LAW 6-2, Leerdam -
Nijmegen 100 km). De route loopt van station Leerdam naar station Beesd en is
16 km lang. U komt langs het fort Asperen, onderdeel van de voormalige
Hollandse Waterlinie. Het fort is te bezichtigen van juni tot september. De wandeling
slingert over dijken langs de plaatsjes Acquoy, Rhenoy en Rumpt. Deze route is
vooral bijzonder in de lente en in oktober, wanneer de fruitbomen op hun mooist
zijn. De tocht gaat voor een groot gedeelte over geasfalteerde wegen en paden.
Routebeschrijving
De beschrijving van de route is in kleinere stukken opgesplitst. Deze stukjes
worden met wit-rode blokjes aangegeven. De routebeschrijving wordt afgewisseld
met achtergrondinformatie over bezienswaardigheden, natuur en landschap. Deze
informatie is rood gedrukt en wordt met nummers aangeduid. De nummers in de
tekst vindt u terug op het kaartje.
Markering van de route
Het Lingepad is wit-rood gemarkeerd met verfstrepen en stickers. Op de aftakroute
naar station Beesd moet u letten op wit-rode tekens met NS-logo. U treft
de markeringen aan op hekwerken, verkeersborden en soms op paaltjes. Er is met
name op die punten gemarkeerd waar twijfel over de juiste route zou kunnen
ontstaan; bij of vlak na splitsingen of kruisingen. Waar routebeschrijving en
markering verschillen, blijft u de markering volgen. Tussentijdse veranderingen in
het terrein worden op deze manier ondervangen.
De markering is op de volgende wijze aangebracht:
De markering van de route wordt onderhouden door vrijwilligers van het
Wandelplatform-LAW.
Horeca onderweg
In Leerdam kunt u dagelijks terecht bij Gastery/Bistro ‘Two Chez Royal’. Andere
gelegenheden zijn één dag per week gesloten. Café-restaurants vindt u ook na
3 km in Asperen (zondag gesloten), en na 6 km in Acquoy (maandag gesloten).
Na 9 km is in Rhenoy iedere dag een van beide snackbars geopend.
Openbaar vervoer tussen station en wandeltocht
In Acquoy, Rhenoy en Rumpt kunt u de wandeling eerder afbreken. Buurtbus 164
van Hermes rijdt echter alleen van maandag tot en met zaterdag, gemiddeld eens
in de anderhalf uur naar Leerdam of Beesd.
Treinreis terug
Volgens de dienstregeling 2001-2002 vertrekt vanaf station Beesd elk uur een trein
in de richting Geldermalsen om ‘06 en in de richting Dordrecht om ‘27. Bel voor
nadere inlichtingen 9292 OV Reisinformatie 0900 - 9292 (€ 0,50 / fl. 1,10 p.m.).
Beschrijving van de wandeltocht
Na het verlaten van het station gaat u rechtsaf en daarna de eerste weg
links, Dr. Reilinghplein. U loopt deze straat door en steekt een kruising en
een brug over. U komt in de Fonteinstraat, waar u koffieshop/bistro ‘Royal’
vindt.
(1) Het Dr. Reilinghplein is een plein van glas, licht en kunst. Het imago van
Leerdam als glasstad is er vertaald in 49 glazen ornamenten, met daarin
allemaal verschillende driedimensionale figuren uit neon. De ornamenten,
in de volksmond kubussen genoemd, zijn ook als zitelementen te gebruiken.
Het plein is voorzien van blauwe looplijnen, die de wandelaar begeleiden
van het station naar de binnenstad. Aan het einde van de looplijnen prijkt
een 16 meter hoog beeld, dat de drager is van het carillon. Al meer dan
twee eeuwen wordt in Leerdam glas geblazen; u vindt hier dan ook een
glasmuseum. Het stadje is tevens bekend om zijn kaas. Het verhaal gaat dat
de kaas zijn smaak te danken heeft aan een Spaans legioen, dat destijds in
de stad was gelegerd. De Spanjaarden plantten bieslook, dat nu nog in de
weilanden voor zou komen.
Aan het einde van de straat, op een schuine kruising, loopt u de Markt over,
daarna rechtdoor de Grote Steiger in. Op de T-splitsing bij het haventje gaat
u rechtsaf. De weg (Zuidwal) langs de buitenkant van de stadswal volgen.
Het pad maakt een bocht naar rechts, daarna een trap op, even naar links
en weer een trap af. Op de straat gaat u linksaf.
(2) In de 15e eeuw werden muren om de stad gebouwd en werd een vestinggracht
gegraven. Langs de Linge zijn delen van de muur bewaard, met drie
waltorens en een rondeel op de zuidwesthoek. Op die hoek staat nu het
Hofje van Aerden (entree aan de Kerkstraat). Het is gebouwd tussen 1700
en 1772. Het hofje bevat behalve een aantal woningen tevens een regentenkamer
met een zeventiende-eeuwse schilderijenverzameling, waaronder een
doek van Frans Hals.
U volgt nu de weg met een bocht naar rechts tot aan de voorrangsweg met
wegwijzer Y-5073. Daar gaat u links de brug over de Linge over. Direct na
het passeren van deze brug gaat u linksaf en loopt over het fietspad langs
de Oude Zuider Lingedijk. Iets verder gaat het fietspad over in een parallelweg.
Blijf de parallelweg volgen tot huisnummer 68, waar de weg weer
fietspad wordt. U steekt hier de weg over en gaat het asfaltpad met een
bord ‘doodlopende weg’ in. Het pad volgen tot een bord met opschrift
‘Galgenwiel’, waar u door een klaphek (sluiten a.u.b.) een grasdijk opgaat.
(3) De Linge werd vroeger Lenge of Lange Water genoemd. Het deel van de
Linge waar u langs wandelt, was een zijtak van de Waal en mondde bij
Gorinchem uit in de Merwede. Op het punt waar het riviertje zich van de
Waal afsplitste, ontstond Tiel. De huidige Linge is 108 km lang, ontstaat bij
Doornenburg in de Overbetuwe uit een ondergrondse waterstroming vanuit
het Pannerdensch Kanaal en mondt via het Kanaal van Steenenhoek uit in
de Merwede. De klei en het zand die uit de dijk en de oeverwal werden
geschuurd, spreidden zich in de omgeving uit. Op deze, voor fruitteelt zeer
geschikte, gronden zijn de bekende Betuwse boomgaarden aangelegd.
Blijf deze dijk volgen. U komt dan op een grindpad (Stardam). Aan het einde
van deze weg linksaf, de Leerdamseweg op. Deze weg blijft u volgen tot de
kruising met de voorrangsweg. Hier gaat u linksaf, Asperen in.
(4) Het stadje Asperen dateert al uit de tiende eeuw. In de Middeleeuwen diende
het als een Hollandse vesting aan de grens met Gelre. Nu behoort het,
anders dan Leerdam aan de andere kant van de Linge, tot Gelderland. Het
oude patroon van de stad is goed bewaard gebleven door de geringe stadsuitbreiding.
In 1980 zijn de oude stadsmuren weer gedeeltelijk opgemetseld.
Ook de oude waterpoort is opnieuw zichtbaar geworden. De wandelroute
voert langs de oostelijke omwalling.
Rechtdoor blijven lopen langs de kerk en wegwijzer Y-11464. In de eerste
zijstraat na de kerk vindt u na 200 meter herberg ‘In de Taveerne’, op zondag
gesloten. U gaat rechtdoor richting ‘De Oven’, via de Nieuwstraat.
Deze gaat over in de Zevenhuizenseweg. Aan het einde van de weg rechtsaf.
Daarna het grindpad op, dat net binnen de stadswal langs de Linge loopt.
U blijft rechtdoor gaan (Waterpoort). Vervolgens gaat het pad parallel lopen
aan de Achterstraat, waar zich op nummer 64 het museum ‘Oud Asperen’
bevindt.
(5) Museum ‘Oud Asperen’ werd geopend in 1982 en bestaat uit een 19e eeuwse
woning, die in de oude staat is teruggebracht. Het voorste gedeelte, de
oorspronkelijke woning, is ingericht als oudheidkamer. Deze geeft een beeld
van de manier waarop een arbeidersgezin aan het eind van de 19e eeuw
woonde. Het achterste deel van het museum is als expositieruimte ingericht.
U vindt hier foto’s, boeken, gebruiksvoorwerpen en restanten van opgravingen.
Het museum is alleen op zaterdag van mei t/m september geopend van
13.30 tot 16.00 uur. Op de overige werkdagen kunt u aanbellen bij de
beheerder van het museum, Achterstraat 73. Mocht hij aanwezig zijn, dan
zal hij voor u het museum opendoen. Telefonische afspraken zijn ook mogelijk
via (0345) 61 33 35.
Aan het einde gaat u rechtsaf (Oranjewal) tot op de kruising. Daar gaat u
linksaf, de Voorstraat in. Na circa 40 meter komt u bij een kruising met een
voorrangsweg (bij Y-1652), waar u linksaf gaat, richting Acquoy (Nieuwe
Zuider Lingedijk). Passeer twee bruggen met sluis en ga onmiddellijk na
huisnummer 1 rechtsaf, Langendijk. Deze weg gaat over in een slingerende
grindweg. U komt langs fort Asperen.
(6) Het fort, op de grens van Zuid-Holland en Gelderland, werd in 1834
gebouwd als bolwerk in de Nieuwe Hollandse Waterlinie. Deze historische
verdedigingsgordel liep van Muiden aan de Zuiderzee tot de Waal en was
bedoeld om Holland te beschermen. Het fort is een van de best bewaarde
in ons land en is een schitterend staaltje van architectuur en vakmanschap.
Het fort is gedurende de zomermaanden te bezichtigen.
Het kronkelend pad komt uit in Acquoy. Direct ná het plaatsnaambord
‘Acquoy’ en vóór de bebouwing gaat u de smalle weg naar rechts op.
U komt uit op de iets hoger gelegen Lingedijk. U volgt de dijk en bereikt de
kerk en de stompe en scheve toren. Ga hier rechtsaf (links de hervormde
kerk en rechts het voormalig gemeentehuisje).
(7) Het dorp Acquoy zou het Nederlandse Pisa kunnen zijn. De stompe, laatgotische
toren staat een flink eind uit het lood. Op het kleine kerkhof ligt
een zerk, waarop vermeld is, dat daar Cornelia Pisa rust.
U loopt verder over de Lingedijk. Op nummer 78 bevindt zich tapperij
‘Lingezicht’ (maandag gesloten). Negeer een tweetal wegen naar links
en blijf de dijk volgen, ook als u een bord ‘doodlopende weg’ tegenkomt.
U negeert een weg naar rechts en gaat aan het einde van de weg via een
voetgangerstunnel onder de autoweg door. Na het verlaten van de tunnel
wandelt u rechtdoor, Rhenoyseweg. Deze weg volgen tot aan snackbar ‘De
Smulmuis’. Na de snackbar rechtdoor blijven gaan langs de verkeersweg.
U passeert de brug over de Linge. Na ongeveer 50 meter linksaf, trap af en
daarna rechtdoor. Aan het einde houdt u links aan, Lingedijk. Bij een café op
een kruispunt gaat u rechtdoor, de Molendijk.
(8) In het jaar 1341 wordt voor het eerst melding gemaakt van het Huis te
Rumpt. Als u met uw rug naar Huis Rumpt staat, kijkt u uit over twee kolken:
het Grote en Kleine Wiel. Tussen deze twee wielen stond in de Middeleeuwen
het Hof Rumpt. Loopt u het zandpad op, dan vindt u aan het eind
een hardstenen veldkruis ter herinnering aan Otto van Scherpenzeel die hier
in 1524 is gesneuveld in de strijd tegen krijgsbenden van zijn oom, de bisschop
van Utrecht.
U blijft consequent de dijk volgen. De Molendijk wordt Dorpsdijk. U passeert
het bord ‘Rumpt’. Meteen na huisnummer 47 gaat u rechtsaf de dijk af. Op
een kruispunt linksaf, Middenstraat. U neemt de eerste weg links en komt
weer uit op de Dorpsdijk; hier rechtsaf. U blijft de Dorpsdijk volgen tot bij
een trap. Hier gaat u omhoog, linksaf een brug over. Bij Y-1717/1 rechtsaf,
Voorstraat. Aan het einde van de Voorstraat linksaf, de Havendijk op. Deze
weg blijft u steeds volgen tot u onder een viaduct doorgaat.
Ongeveer 100 meter na het viaduct, bij een driesprong, linksaf de dijk af,
Mariënwaerdt Els. Aan het eind, met aan uw rechterhand een groot toegangshek
tot landgoed Mariënwaerdt, linksaf. Bij een T-splitsing rechtsaf
(Mariënwaerdt Oude Waag). Vervolgens de eerste weg linksaf (Mariënwaerdt
Stationsweg). Na circa 500 meter ziet u aan uw rechterhand station
Beesd liggen.
Tot slot...
Wandelplatform-LAW
Op deze wandeling heeft u kennis gemaakt met een stukje Lange-Afstand-
Wandelpad (LAW). In ons land zijn circa 35 LAW’s, in lengte variërend van 80 tot
400 km, beschreven en gemarkeerd. Alle activiteiten op het gebied van LAW’s
in Nederland worden gecoördineerd door het Wandelplatform-LAW. Daarnaast
behartigt het platform de belangen van alle recreatieve wandelaars in Nederland.
Binnen deze stichting werken zestien organisaties samen. Wilt u meer informatie
over LAW’s of heeft u opmerkingen over deze wandeltocht, schrijft u dan naar:
Wandelplatform-LAW, Postbus 846, 3800 AV Amersfoort of slaw@wandelnet.nl.
NS-wandeltochten
De serie NS-wandeltochten bestaat uit 46 wandelingen, verspreid over Nederland,
waaronder ook een aantal tweedaagse tochten. De onderstaande lijst geeft u een
indruk van de mogelijkheden in West-Nederland, wijzigingen voorbehouden. Meer
informatie over deze wandelingen vindt u in Er-op-Uit!, te koop aan een NS-loket.
|
dagtochten
|
beginstation
|
lengte
|
|
Bieslandse Bos
|
Delft
|
7 km
|
|
Hollandsche Kade
|
Woerden
|
12/17 km
|
|
Kennemerduinen
|
Santpoort Noord
|
15/16 km
|
|
Meijendel
|
Den Haag CS
|
12 km
|
|
Noordhollands Duinreservaat
|
Castricum
|
15 km
|
|
Tiendweg
|
Gouda
|
14 km
|
|
Vlietlanden
|
Delft Zuid
|
15 km
|
|
Wiericke
|
Bodegraven
|
11/15/18 km
|
uitgave 2002