Savelsbos

In de loop van de jaren zijn er NS-wandeltochten bijgekomen, maar ook (geruisloos) verdwenen. Een regelmaat die niet altijd afgedwongen werd door de asfaltering van het landschap. De afgedankte wandelingen zijn vaak nog prima te lopen. Ze hebben dan ook een plek gevonden op Wandelzoekpagina.

De routebeschrijving is niet altijd meer kloppend: de markering wordt niet meer onderhouden en herkenbare punten zijn wellicht verdwenen. Ook de informatie over bus en trein, openingstijden van horeca en adressen van organisaties kloppen wellicht niet meer. De beschrijving is namelijk letterlijk overgenomen.

Wandelzoekpagina, Wandelnet noch NS zijn verantwoordelijk voor de juistheid van de routebeschrijving.

Veel wandelplezier.

27 reacties

Wandeltocht Savelsbos

Inleiding
In samenwerking met de Nederlandse Spoorwegen heeft de Stichting Lange-Afstand-Wadelpaden een programma opgezet, waarbij u kunt wandelen van station naar station over een stukje Lange-Afstand-Wandelpad (LAW).
De wandeling Savelsbos brengt u van station Eijsden naar Bemelen en is 18 km lang. U kunt de route ook eerder afbreken en via de hellingen van het Savelsbos naar Gronsveld lopen, in totaal 10 km. Vanaf station Eijsden komt u na 3 km op de LAW 'Noordzee - Limburg' (Den Bosch - Eijsden; ANWB). De LAW gaat via Bemelen naar het noorden. Eventueel kunt u de route verkorten bij de provinciale weg Maastricht-Vaals. Vanaf dit punt rijdt vaker een bus naar Maastricht dan vanaf Bemelen! Het is een pittige wandeling over voornamelijk bos- en landwegen, met af en toe vrij steile hellingen. Laat geen afval achter en houd de hond aan de lijn!

Routebeschrijving
De beschrijving van de wandeling is in kleinere stukken opgesplitst. Deze stukjes worden met wit-rode blokjes aangegeven. Tussen de routebeschrijving door leest u extra informatie over bezienswaardigheden, natuur, landschap, en horeca. Deze informatie is cursief gedrukt en wordt met nummers aangeduid. De nummers in de tekst vindt u terug op het kaartje.

Markering van de route
De LAW is wit-rood gemarkeerd met verfstrepen en stickers. Op de eerste kilometers ziet u het NS-logo in de wit-rode tekens. Ook als u naar Gronsveld loopt moet u letten op het wit-rood met NS-logo. U treft de markeringen (ca. 9 x 7 cm) aan op hekwerken, verkeersborden en (markeer)paaltjes. Er is met name op die punten gemarkeerd waar twijfel over de juiste route zou kunnen bestaan. Waar routebeschrijving en markering verschillen, blijft u zoveel mogelijk de markering volgen. Veranderingen in het terrein worden op deze manier ondervangen. De markering is op de volgende wijze aangebracht:



De markering van de route wordt onderhouden door medewerkers van de Stichting Instandhouding Kleine Landschapselementen (IKL) in Limburg.

Café-restaurants onderweg
In Eijsden en Mariadorp is 's morgens geen café open. In Moerslag, even van de route af, vindt u café-restaurant De Bosrand, geopend alle zondagen en verder dagelijks van Pasen tot na de herfstvakantie. In Gronsveld zijn diverse gelegenheden. In Eckelrade ligt café 't Klumpke, in de zomer geopend vanaf 13.00 uur, zondag vanaf 10.00 uur, maandag gesloten.. In Bemelen vindt u café Bergzicht, onregelmatig geopend.

Openbaar vervoer
In Zuid-Limburg rijden bussen van VSL; centraal informatienummer tel. (045) 725100 (M.i.v. 1 juni '92: 06-9292, fl. 0,50 per minuut).
In Gronsveld neemt u buslijn 58 naar Maastricht (3 strippen), elk half uur en zondag elk uur. Even verderop in het dorp kunt u ook lijn 56 of 57 naar Maastricht kiezen. Bij de halte Honthem aan de provinciale weg Vaals - Maastricht stopt buslijn 54 naar Maastricht (3 strippen), dagelijks elk half uur. Bemelen heeft een minder frequente busverbinding met station Maastricht: buslijn 55, elke 1 à 2 uur, laatste bus circa 19.00 uur; zaterdag elke 2 uur, laatste bus circa 18.00 uur; zondag elke 3 uur, laatste bus circa 20.00 uur.

Meer informatie?
Op deze wandeling maakt u kennis met een stukje Lange-Afstand-Wandelpad (LAW). Alle activiteiten op het gebied van LAW's in Nederland worden gecoördineerd door de Stichting Lange-Afstand-Wandelpaden. Binnen deze stichting werken acht organisaties samen. Wilt u meer informatie over LAW's, of heeft u opmerkingen over deze wandeltocht, schrijft u dan naar: Stichting LAW, Postbus 846, 3800 AV Amersfoort.

Wandelprogramma
Het wandelprogramma bestaat uit ruim 35 wandelingen verspreid over heel Nederland. De onderstaande lijst geeft u een indruk van de mogelijkheden in het zuiden van het land, wijzigingen voorbehouden. Meer informatie over deze en andere wandelingen vindt u in 'Er-op-Uit!'.

wandeling	beginstation	afstand
6 Broek en Donk	's-Hertogenbosch	12 km
13 Wanenberg	Sittard	12 km
16 Landgoed Geijsteren	Venraij	11 km
17 Zeven Heuvelen	Nijmegen	9/12/16 km
21 Geuldal	Maastricht	10 km
22 Tongelreep	Heeze	12 km
24 Mergelland	Maastricht	12,5 km
32 Kampina	Boxtel	16 km

U kunt ook fietsen met NS!
Naast uitgebreide wandelmogelijkheden biedt NS u ook fietsplezier. Maar liefst 53 fietsroutes van de ANWB zijn geschikt gemaakt voor treinreizigers. De routes beginnen bij een NS-station en komen hier na een lengte tussen de 22 en 60 km ook weer uit. Informatie over de routes staat in de toeristische pocket Er-op-Uit! die verkrijgbaar is bij het NS-loket.

Beschirjving van de wandeling

Bij station Eijsden steekt u rechtsaf de spoorweg over en gaat u direct hierna linksaf, Parallelweg. Ga aan het eind van deze weg rechtsaf en even verder rechtdoor, een smalle klinkerweg die uitkomt op een verkeersweg. Hier gaat u rechtsaf. Even verder loopt u, bij een verbodsbord voor auto's, weer rechtsaf, een smalle asfaltweg. Aan het eind hiervan weer rechtsaf en met de bocht mee naar links naar het viaduct over de snelweg wandelen.

Na het viaduct neemt u de eerste weg linksaf en direct hierna rechtsaf. Na 100 m loopt u linksaf een onverharde holle weg in. Ga na 500 m op een driesprong rechtsaf en loop door tot een asfaltweg. Hier gaat u linksaf. Na 600 m, op een kruising met een kruisbeeld, gaat u linksaf. U volgt nu verder de LAW 'Noordzee-Limburg'.

(1) Wanneer u bij de kruising met kruisbeeld zo'n 200 m naar rechts loopt, komt u bij een drinkpoel. Deze poelen zijn van groot belang voor de vele diersoorten die in dit gebied leven. Men vindt met een beetje geluk diverse soorten padden, kikkers en salamanders, maar ook libellen en watertorren, terwijl de steenuil, kwikstaart en watersnip gebruik maken van de aanwezige heggen. Met name voor de amfibieën is de poel een onmisbare schakel in de voortplanting. De poel wordt onderhouden door de Stichting Instandhouding Kleine Landschapslementen (IKL).

U volgt de onverharde landweg. Na 800 m gaat u bij een kruising rechtdoor. Even verder, bij een bordje 'grondwaterbeschermingsgebied' links aanhouden en bij een driesprong daarna rechtsaf omhoog. Na 100 m loopt u rechtsaf een voetpad in, dit wordt verderop een landweg. Ga bij een T-splitsing rechtsaf en bij de volgende T-splitsing linksaf. Nu doorlopen tot een asfaltweg, de St Geertruiderweg en hier linksaf gaan (als u hier rechtsaf gaat komt u even verder bij café-restaurant De Bosrand).

De asfaltweg 150 m volgen, dan scherp rechtsaf omhoog het Savelsbos in. Als u boven aankomt gaat u scherp linksaf, het pad loopt op korte, wisselende afstand van de bosrand. Bij het bordje 'trappenpad' gaat u rechtsaf langs de bosrand en een boomgaard. Op een Y-splitsing rechts aanhouden. Bij de volgende driesprong gaat u rechtdoor. Even verder bij een bordje 'natuurreservaat' gaat u linksaf langs een hek en volgt u het slingerende pad circa 500 m tot de volgende driesprong. Ga daar linksaf naar beneden. U ziet bij helder weer links de Pietersberg en het klooster van Rijckholt liggen.

(2) Het Savelsbos is een hellingbos ofwel een bos op een steile helling of een terrasrand. Het miljoenen jaren geleden gevormde Zuid-Limburgse heuvelland is in de loop der tijden uitgesleten door rivieren, beken en smeltwater. Het afstromende water van het plateau zorgde voor het ontstaan van de droogdalen, die in Limburg vaak 'grubben' worden genoemd. Door de erosie kwamen de vaste gesteenten aan de oppervlakte te liggen: kalk en krijt. Archeologisch gezien is het Savelsbos waardevol vanwege een ander gesteente: de vuursteenknollen. Zo'n 4000 tot 5000 jaar geleden moet hier een omvangrijke vuursteennijverheid zijn geweest. De bodem lag bezaaid met splinters vuursteen, het afval bij het maken van bijlen, messen en speerpunten.

(3) Het natuurreservaat Savelsbos is een aaneengesloten bosslinger van Eijsden tot Cadier en Keer. Het bos is over het algemeen oud. In het verleden is er nauwelijks gekapt, omdat de steile hellingen niet geschikt waren voor de landbouw. Er zijn dan ook vele volwassen en hoge woudreuzen, die het hellingbos een indrukwekkend aanzien geven.
Het beheer van Staatsbosbeheer is erop gericht de groei van de inheemse loofboomsoorten te stimuleren. De hellingbossen genieten grote faam vanwege de florarijkdom in het voorjaar. Op de vruchtbare, kalkrijke grond groeien dan bosanemoon, gevlekte aronskelk, diverse orchissoorten en het sterk geurende daslook. Op vochtige plekken ziet u het zeldzame goudveil en longkruid.

Op een driesprong, bij een verbodsbord, gaat u linksaf en neemt u het pad tussen de weilanden door. Bij de daaropvolgende driesprong van holle wegen rechtsaf gaan, licht stijgend weer het bos in. Bij een afgesloten grot aan uw linkerhand maakt het pad een scherpe bocht naar rechts. 100 m verder op een driesprong gaat u scherp linksaf. Bij de volgende driesprong kunt u rechtsaf de LAW volgen naar Bemelen of rechtdoor naar Gronsveld.

(4) Holle wegen zijn meestal onverharde wegen met opvallend hoge, vertikale bermen (enkele meters). Het lijkt alsof holle wegen zijn uitgegraven of aangelegd, maar in werkelijkheid zijn zij ontstaan door uitspoeling in de lengterichting van het dal. Vooral door het jarenlange gebruik als weg wordt de holle weg steeds holler. De hoge bermen hebben een bijzonder rijke en gevarieerde flora.

Als u naar Gronsveld (10 km-route) loopt gaat u dus op het aftakpunt rechtdoor (langs de dubbele markering) en bij de volgende driesprong rechtsaf, een pad aan de rand van bos en boomgaarden. Het pad maakt een aantal bochten naar links en rechts. Volg het pad totdat het duidelijk haaks linksaf en naar beneden gaat. U volgt het pad omlaag. Op een driesprong gaat u rechtsaf, omhoog. 200 m verder loopt u de brug over en vervolgt u het pad omhoog aan de andere kant van het droogdal. Op een Y-splitsing links aanhouden. U komt uit op een driesprong met voor u bouwland. U gaat hier linksaf en blijft hoog. Even verder loopt u met de haakse bocht mee naar rechts, langs de bosrand. Loop door tot een kruising van bospaden en ga hier linksaf naar beneden. Deze landweg blijven volgen tot de rand van Gronsveld. U steekt de asfaltweg over en loopt door tot de verkeersweg door Gronsveld. Hier rechtsaf en doorlopen tot de eerstvogende bushalte van lijn 58 naar station Maastricht.



Wanneer u de LAW verder blijft volgen (18 km-route) gaat u op de driesprong dus rechtsaf en verlaat u het bos. Volg de landbouwweg tussen de appelboomgaarden rechtdoor tot een verkeersweg bij Y-7385. Steek deze weg over en loop het dorp Eckelrade in.

(5) Vóór en na Eckelrade loopt u langs vele fruitboomgaarden, waaronder enkele hoogstamboomgaarden. Deze hoge bomen werden vroeger aangeplant vlakbij een boerderij, voor eigen gebruik. Onder de bomen weidde het jonge en melkvee. Tegenwoordig maakt de hoogstamboomgaard steeds meer plaats voor de laagstamfruitteelt, waarvan de kwaliteit beter in de hand is te houden en die beter kan voldoen aan de toenemende vraag naar fruit. De instandhouding van de hoogstambomen is echter om meerdere redenen belangrijk. Zo vinden veel planten en dieren in de hoogstambomen geschikte levensvoorwaarden.

(6) Bij het binnenlopen van Eckelrade ziet u bijna om het andere huis een oude Limburgse boerderij. Deze bestaat uit een woonhuis en bedrijfsgebouwen, die een vierkante binnenplaats omsluiten. Aan de achterzijde ligt de bergschuur en de dorsvloer. Sommige boerderijen zijn uitgevoerd met vakwerk (nr. 23), andere zijn gemoderniseerd (nr. 32).

U gaat midden in het dorp bij het Rosplein linksaf. U loopt langs café 't Klumpke. Aan het eind van het dorp, vlak na een kruisbeeld, gaat u rechtsaf. Volg de asfaltweg tot deze haaks naar links buigt, u gaat hier rechtdoor. Deze onverharde weg volgen tot de volgende asfaltweg. Ga hier linksaf en direct daarna weer linksaf, een voetpad omhoog het bos in. Dit pad, dat overgaat in een landweg, 900 m volgen tot de volgende asfaltweg, geen zijwegen inslaan. Bij de asfaltweg gaat u even linksaf en direct rechtsaf, een grindweg omhoog naar de drukke verkeersweg Maastricht - Vaals.

(7) Mocht u hier de wandeling willen beëindigen, dan kunt u bij bushalte 'Honthem' met lijn 54 naar station Maastricht. Bedenk dat de bus van Bemelen naar Maastricht slechts enkele keren per dag rijdt!

U steekt de verkeersweg over en loppt rechtdoor een onverharde weg in. Ga na 150 m op een driesprong linksaf en bij de bosrand weer linksaf. Dit pad langs de bosrand volgt u 1,5 km tot een asfaltweg. Deze schuin naar rechts oversteken en het pad langs de bosrand vervolgen. Na 1 km komt u weer uit bij een asfaltweg. Ga hier linksaf en 50 m verder rechtsaf, het pad langs de bosrand vervolgen. Uiteindelijk komt u uit op de verkeersweg door het dorp Bemelen. Linksaf gaat u naar café Bergzicht, even verder is de bushalte van lijn 55 naar station Maastricht.

Uitgave maart 1992